VIÊM CỘT SỐNG DÍNH KHỚP (ANKYLOSING SPONDYLITIS) – CĂN BỆNH LẠ KHÔNG THỂ COI THƯỜNG!
Th6
1. Tổng quan về bệnh
Viêm cột sống dính khớp (AS) là một bệnh thấp viêm mạn tính, đặc trưng bởi viêm khớp cùng chậu, cột sống và các khớp ngoại biên. Bệnh có thể dẫn đến dính khớp, biến dạng cột sống và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh .
2. Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ
Nguyên nhân chính xác của AS chưa được xác định rõ, nhưng có một số yếu tố nguy cơ sau:
-
Yếu tố di truyền: Hơn 90% bệnh nhân AS mang kháng nguyên HLA-B27, một yếu tố di truyền liên quan đến bệnh .
-
Giới tính và độ tuổi: Bệnh thường gặp ở nam giới (tỷ lệ 3:1 so với nữ) và thường khởi phát ở độ tuổi từ 15–30 .
-
Yếu tố môi trường: Nhiễm khuẩn đường tiêu hóa và sinh dục tiết niệu có thể kích hoạt phản ứng miễn dịch bất thường ở những người có yếu tố di truyền thuận lợi .
3. Triệu chứng lâm sàng
Các triệu chứng thường gặp bao gồm:
-
Đau lưng dưới: Đặc biệt vào ban đêm hoặc sáng sớm, kéo dài hơn 3 tháng.
-
Cứng cột sống: Đặc biệt vào buổi sáng, cải thiện khi vận động.
-
Đau khớp cùng chậu: Đau vùng mông, có thể lan xuống chân.
-
Mệt mỏi, sốt nhẹ, sụt cân: Thường gặp ở giai đoạn đầu của bệnh.
-
Biểu hiện ngoài khớp: Viêm mống mắt, viêm ruột, vảy nến, loãng xương .
4. Chẩn đoán
Chẩn đoán AS dựa trên:
-
Lâm sàng: Tiền sử đau lưng viêm, cứng cột sống, đau khớp cùng chậu.
-
Cận lâm sàng:
-
Xét nghiệm: Tốc độ máu lắng (ESR), CRP tăng cao, xét nghiệm HLA-B27.
-
Hình ảnh học: Chụp X-quang, MRI để phát hiện tổn thương khớp và cột sống .
-
5. Điều trị
Mục tiêu điều trị là giảm đau, chống viêm, duy trì chức năng khớp và ngăn ngừa biến chứng. Các phương pháp điều trị bao gồm:
-
Thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs): Giảm đau và viêm.
-
Thuốc sinh học (biologics): Ức chế TNF-α, IL-17A để kiểm soát viêm.
-
Vật lý trị liệu: Tập luyện hàng ngày để duy trì độ linh hoạt của cột sống.
-
Phẫu thuật: Trong trường hợp biến chứng nặng, có thể cần phẫu thuật thay khớp hoặc chỉnh hình cột sống .
6. Biến chứng và tiên lượng
Nếu không được điều trị kịp thời, AS có thể dẫn đến:
-
Biến dạng cột sống: Gù lưng, mất khả năng vận động.
-
Tổn thương cơ quan khác: Viêm mống mắt, viêm ruột, loãng xương, bệnh tim mạch.
-
Giảm chất lượng cuộc sống: Khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày và lao động .
7. Lời khuyên cho người bệnh
-
Khám sớm: Nếu có triệu chứng đau lưng kéo dài, đặc biệt vào ban đêm hoặc sáng sớm, nên đến cơ sở y tế chuyên khoa cơ xương khớp để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
-
Tuân thủ điều trị: Dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, không tự ý ngừng thuốc.
-
Tập luyện đều đặn: Thực hiện các bài tập thể dục nhẹ nhàng để duy trì độ linh hoạt của cột sống.
-
Theo dõi định kỳ: Kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm các biến chứng.
XEM THÊM: